Heeft een artsenkoppel er belang bij om 1 of 2 vennootschappen op te richten?

Voor een koppel met twee artsen kan het interessant zijn om twee aparte vennootschappen op te richten in plaats van één. Het is een manier om de autonomie van beide artsen te behouden, hun individuele vermogen te beschermen en de risico’s bij privé- of professionele moeilijkheden te beperken.

Anderzijds is een gemeenschappelijke vennootschap het overwegen waard, als het koppel de kosten wil delen en het beheer wil vereenvoudigen – op voorwaarde dat ze de statuten nauwkeurig opstellen en rekening houden met het blokkeringsrisico bij beslissingen en dat.

BNP Paribas Fortis schept duidelijkheid en helpt u de juiste keuze te maken.

Belangrijkste punten

• De keuze hangt af van de prioriteiten van het koppel, hun huwelijksstelsel, hun specialisaties en het volume van hun activiteit.
• Een gemeenschappelijke vennootschap maakt het dagelijkse beheer eenvoudiger, maar houdt een blokkeringsrisico bij beslissingen in voor het koppel.
• De keuze voor 2 aparte vennootschappen waarborgt de autonomie van elke arts en beschermt de individuele vermogens.
• De overgang naar een vennootschap wordt relevant wanneer het gemiddelde belastingtarief als natuurlijke persoon in België de drempel van 35% bereikt.
• Het huwelijksstelsel heeft een grote invloed op de optimale keuze tussen een gemeenschappelijke of aparte structuur.

Voordelen van een gemeenschappelijke vennootschap

Eén vennootschap oprichten is eenvoudiger en financieel voordeliger:

• Lagere initiële en recurrente kosten. De oprichtingskosten (notaris, publicatie, administratie) zijn slechts eenmalig. De enkelvoudige boekhouding, de geconsolideerde belastingaangiften en de gemeenschappelijke verzekeringen zorgen voor aanzienlijke besparingen op de werking.
• Administratieve vereenvoudiging. Eén jaarrekening, één aangifte in de vennootschapsbelasting, één aanspreekpunt voor de bank: het dagelijkse beheer wordt verlicht. De boekhouding is gecentraliseerd, waardoor administratieve taken minder tijd vragen.
• Gebundelde investeringen. De aankoop van medisch materiaal, de inrichting van de lokalen, de aanwerving van zorg- of onthaalpersoneel kunnen worden gefinancierd door een structuur die over meer middelen beschikt. Bepaalde specialisten die dure apparatuur nodig hebben krijgen dankzij deze gemeenschappelijke aanpak gemakkelijker toegang tot hoogwaardig materiaal.
• Mogelijke fiscale optimalisatie. Met een gecoördineerde planning kan een grotere vennootschap de vergoedingen en dividenden beter verdelen om de totale belastinglast van het koppel te minimaliseren.

Risico’s en beperkingen van een gemeenschappelijke vennootschap

Een gemeenschappelijke vennootschap biedt veel voordelen maar houdt ook risico's en beperkingen in.

• Risico op beslissingsverlamming. Bij onenigheid kan de vennootschap worden geblokkeerd zonder dat er beslissingen worden genomen.
• Verlies van professionele autonomie. Elke beslissing moet gezamenlijk worden goedgekeurd, wat individuele vrijheid beperkt. Op administratief vlak kan elke persoon afzonderlijk optreden, maar in dat geval moet de andere persoon de genomen beslissing aanvaarden zonder eigen goedkeuring.
• Complexiteit bij een echtscheiding. Een echtscheiding kan een vennootschap verlammen als de statuten geen bepalingen voorzien om het vertrek van een van de partners te regelen. De waarde van de aandelen kan de verdeling bij een scheiding bemoeilijken.
• Beheer van inkomstenverschillen. Vergoedingen zouden in principe proportioneel moeten blijven aan de geleverde prestaties, wat spanningen kan veroorzaken.

Voordelen van 2 aparte vennootschappen

• Volledige autonomie in besluitvorming. Elke arts behoudt de keuzevrijheid: bedrag van de vergoeding, investeringsniveau, dividendenbeleid en reserveopbouw. Die vrijheid beschermt het beroepsleven tegen relationele risico's.
• Duidelijke scheiding van inkomsten en verantwoordelijkheden. De prestaties van de ene zijn niet afhankelijk van die van de andere. Als een van de echtgenoten een moeilijke periode doormaakt (ziekte, daling van de activiteit, geschil met een patiënt), heeft dat geen impact op de vennootschap van de andere.
• Flexibiliteit in vermogensbeheer. Elke arts kan zijn of haar strategie aanpassen aan de persoonlijke situatie: opbouw van een aanvullend pensioen, vastgoedbelegging via de vennootschap, afwegen tussen vergoedingen en dividenden.
• Bescherming bij moeilijkheden. Een misstap of professionele fout zal enkel slaan op de aansprakelijkheid van de betrokken vennootschap (naast die van de arts in kwestie, de medische deontologische code staat niet toe om aansprakelijkheid af te wentelen bij uitoefening van de activiteit via een vennootschap). Het vermogen van de andere partner blijft zo gevrijwaard.

Conclusie

De keuze voor één of twee aparte vennootschappen hangt af van verschillende factoren: uw huwelijksstelsel, uw respectievelijke specialisaties, uw arbeidsvolume, uw visie op professionele autonomie en uw vermogen om te anticiperen op onvoorziene omstandigheden in het leven.

Hoewel één enkele vennootschap kostenbesparend en eenvoudig kan zijn, stelt ze het koppel ook bloot aan verlammende blokkeringsrisico's. Twee afzonderlijke vennootschappen zijn misschien iets duurder, maar bieden waardevolle veiligheid en vrijheid.

Criteria	Gemeenschappe-lijke vennootschap	2 aparte vennootschappen
Kosten	Lager	Hoger
Beheer	Eenvoudiger	Complexer
Autonomie	Beperkt	Compleet
Inkomsten	Gezamenlijk	Apart
Risico op beslissingsverlamming	Hoog	Laag
Bescherming	Zwak	Sterk
Beheer echtscheiding	Complex	Eenvoudiger
Flexibiliteit	Klein	Groot
Investeringen	Gezamelijk	Apart
Continuïteit	Risico op beslissingsverlamming	Gegarandeerd

Niet alleen juiste keuze van vennootschap, maar ook het voorbestaan van uw gekozen structuren verdient bijzondere aandacht.

BNP Paribas Fortis begeleidt artsenkoppels bij het veiligstellen van hun onderneming. Er bestaan verschillende oplossingen. Zo kan u plaatsvervangende bestuurders aanstellen om de continuïteit te waarborgen bij arbeidsongeschiktheid of overlijden, of u kan buitengerechtelijke mandaten opstellen. Of om te anticiperen op overlijden, echtscheiding of pensioen kan u uittredings- en waarderingsclausules in de statuten of in een aandeelhoudersovereenkomst opnemen.

Professionele begeleiding maakt het ook mogelijk om een optimale successieplanning uit te werken. Daarnaast kan die de stabiliteit en een vlotte overdracht van uw medische activiteit en uw opgebouwde vermogen garanderen.

Dat zijn beslissingen die vragen om een gepaste professionele begeleiding. Maak een afspraak met uw Relationship Manager om samen de meest geschikte oplossing voor uw situatie te bekijken.

Veel gestelde vragen

Vanaf welk inkomensbedrag richt u het best een vennootschap op?

De stap naar een vennootschap wordt interessant wanneer uw gemiddelde belastingtarief als natuurlijk persoon in België de drempel van 35% bereikt. Onder die drempel kunnen de oprichtings- en werkingskosten de fiscale voordelen uitvagen.

Kan de structuur van uw onderneming nog wijzigen na oprichting?

Ja, het is mogelijk om een gemeenschappelijke vennootschap om te vormen tot 2 afzonderlijke vennootschappen, of omgekeerd. Voor die verrichtingen (splitsing, fusie, inbreng van een bedrijfstak) is de tussenkomst van een notaris nodig. Ze brengen ook kosten met zich mee, maar blijven haalbaar als uw situatie evolueert.

Hoe gemeenschappelijke investeringen beheren met 2 aparte vennootschappen in België?

Dankzij intervennootschapsovereenkomsten is het mogelijk om lokalen, materiaal of personeel te delen. De ene vennootschap mag aan de andere huur of prestaties factureren, op voorwaarde dat de prijzen marktconform zijn om fiscale correcties te vermijden.

Hoe beschermt u uw echtgeno(o)t(e) bij professionele problemen?

Met 2 aparte vennootschappen beïnvloeden de problemen van de ene de andere niet. Een beroepsaansprakelijkheidsverzekering en een structuur als BV (Besloten Vennootschap) beperken ook de inbreng van uw persoonlijke vermogen tot stortingen in de vennootschap.