Uw herfstlectuur: mens of machine?
De herfstvakantie komt eraan. Tijd om eindelijk die stapel nieuwe boeken naast uw bed weg te werken. Maar hoeveel van die romans zijn nog door mensen geschreven? Een nieuwe studie van de Amerikaanse boekenmarkt suggereert dat AI intussen een opvallend grote rol speelt. En dat heeft economische gevolgen, ook voor auteurs die géén AI gebruiken.
Eén boek op drie bevat AI
Tuhin Chakrabarty en drie collega’s onderzochten 14.419 voornamelijk zelfgepubliceerde fictieboeken op Amazon, verschenen tussen 2023 en maart 2026. Ze analyseerden niet enkel de eerste pagina’s, maar de volledige tekst. Met Pangram v3.3 bekeken ze per hoofdstuk welke tekstfragmenten niet als ‘Human Written’ werden beoordeeld¹.
Op basis daarvan ontstonden drie categorieën: geen gedetecteerde AI-tekst (0%), ‘light AI’ (tussen 0 en 25%) en ‘heavy AI’ (meer dan 25%). Het gaat dus om een statistische classificatie, niet om een bekentenis van de auteur.
In 62,9% van de boeken werd geen AI-tekst gevonden. Voor 17,1% ging het om light AI en voor 20% om heavy AI. Samen bevat dus ruim één boek op drie minstens enige vorm van AI-gegenereerde tekst. Dat vertaalt zich voorlopig niet in de verkoop. Heavy AI is goed voor slechts 12,1% van het aantal verkochte exemplaren en 11,3% van de omzet. Boeken zonder gedetecteerde AI-tekst vertegenwoordigen 62,9% van de titels, maar 71,7% van de verkoop.
Grafiek 1. Aandeel in titels, verkoop en omzet.
Bron: Chakrabarty e.a. (2026), figuur 1C, p. 4.
Robotromance
De acht onderzochte genres vertonen wel allemaal een toename van heavy AI. Vooral in misdaadromance, sciencefiction en thrillers is de opmars uitgesproken. Fantasy en horror blijven relatief minder blootgesteld. De onderstaande grafiek toont het aandeel nieuwe heavy-AI-titels per genre.
Grafiek 2. Aandeel nieuwe boeken met heavy AI per genre, 2023–2026.
Bron: Chakrabarty e.a. (2026), figuur 1A, p. 4.
Veel boeken, minder opbrengst
Het aantal boeken dat in een kwartaal minstens één keer werd verkocht, groeide 19,2 keer sinds begin 2023. Maar de kwartaalomzet steeg slechts 8,9 keer. Daardoor daalt de gemiddelde omzet per titel. Zelfs titels zonder gedetecteerde AI-tekst verdienden in zeven van de acht genres minder dan bij eerdere publicatiecohorten. Eén onderzocht heavy-AI-boek genereerde 643.000 dollar bruto-omzet. De auteur achter de naam Coral Hart zou in één jaar meer dan 200 romanceromans hebben uitgebracht.
De auteur achter de naam Coral Hart zou in één jaar meer dan 200 romanceromans hebben uitgebracht.
Het gaat dus érg hard. En u, koopt u straks zeker een ‘100% human-made’ boek?
Aanrader!
Bent u trouwens nog op zoek naar wat herfstlectuur? Dan kan u het slechter treffen dan bij de ongeëvenaarde Neal Stephenson. Die publiceert rond deze tijd ‘D: Heavy Water’, de opvolger van ‘Polostan’.
In deze trilogie laat Stephenson zijn laserlamp schijnen over de gebeurtenissen in de vroege 20ste eeuw die leidden tot de ontwikkeling en het gebruik van atoomwapens. Vrijwel alles wat de man neerpent, valt onder dezelfde noemer: intrigerende personages, spannende plottwists, scherpe humor en een stortvloed aan ideeën. Een aanrader!